خطبه ها

من خطبه له ع الْحَمْدُ لِلَّهِ الْمَعْرُوفِ مِنْ غَيْرِ رُؤْيَهٍ ، وَ الْخالِقِ مِنْ غَيْرِ مَنْصَبَهٍ ، خَلَقَ الْخَلائِقَ بِقُدْرَتِهِ ، وَ اسْتَعْبَدَ الْاءَرْبابَ بِعِزَّتِهِ ، وَ سادَ الْعُظَماءَ بِجُودِهِ ، وَ هُوَ الَّذِي اءَسْكَنَ الدُّنْيا خَلْقَهُ ، وَ بَعَثَ إِلَي الْجِنِّ وَ الْإِنْسِ رُسُلَهُ ، لِيَكْشِفُوا لَهُمْ عَنْ غِطائِها ، وَ لِيُحَذِّرُوهُمْ مِنْ ضَرَّائِها ، وَ لْيَضْرِبُوا لَهُمْ اءَمْثالَها ، وَ لِيُبَصِّرُوهُمْ عُيُوبَها ، وَ لِيَهْجُمُوا عَلَيْهِمْ بِمُعْتَبَرٍ مِنْ تَصَرُّفِ مَصاحِّها وَ اءَسْقامِها وَ حَلالِها وَ حَرامِها ، وَ ما اءَعَدَّ اللَّهُ لِلْمُطِيعِينَ مِنْهُمْ وَ الْعُصاهِ مِنْ جَنَّهٍ وَ نارٍ وَ كَرامَهٍ وَ هَوانٍ ، اءَحْمَدُهُ إِلَي نَفْسِهِ كَما اسْتَحْمَدَ إِلَي خَلْقِهِ ، وَ جَعَلَ لِكُلِّ شَيْءٍ قَدْرا ، وَ لِكُلِّ قَدْرٍ اءَجَلاً ، وَ لِكُلِّ اءَجَلٍ كِتَابا . مِنْها في ذِكْرِ الْقُرآنِ : فَالْقُرْآنُ آمِرٌ زاجِرٌ ، وَ صامِتٌ ناطِقٌ ، حُجَّهُ اللَّهِ عَلَي خَلْقِهِ ، اءَخَذَ عَلَيْهِمْ مِيثاقَهُمْ ، وَ ارْتَهَنَ عَلَيْهِمْ اءَنْفُسَهُمْ ، اءَتَمَّ نُورَهُ ، وَ اءَكْمَلَ بِهِ دِينَهُ ، وَ قَبَضَ نَبِيَّهُ صَلَّي اللّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ ، وَ قَدْ فَرَغَ إِلَي الْخَلْقِ مِنْ اءَحْكامِ الْهُدي بِهِ ، فَعَظِّمُوا مِنْهُ سُبْحانَهُ ما عَظَّمَ مِنْ نَفْسِهِ ، فَإِنَّهُ لَمْ يُخْفِ عَنْكُمْ شَيْئا مِنْ دِينِهِ ، وَ لَمْ يَتْرُكْ شَيْئا رَضِيَهُ اءَوْ كَرِهَهُ إِلا وَ جَعَلَ لَهُ عَلَما بادِيا ، وَ آيَهً مُحْكَمَهً تَزْجُرُ عَنْهُ اءَوْ تَدْعُو إِلَيْهِ فَرِضاهُ فِيما بَقِيَ واحِدٌ ، وَ سَخَطُهُ فِيما بَقِيَ واحِدٌ . وَ اعْلَمُوا اءَنَّهُ لَنْ يَرْضَي عَنْكُمْ بِشَيْءٍ سَخِطَهُ عَلَي مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ ، وَ لَنْ يَسْخَطَ عَلَيْكُمْ بِشَيْءٍ رَضِيَهُ مِمَّنْ كانَ قَبْلَكُمْ ، وَ إِنَّمَا تَسِيرُونَ فِي اءَثَرٍ بَيِّنٍ ، وَ تَتَكَلَّمُونَ بِرَجْعِ قَوْلٍ قَدْ قالَهُ الرِّجالُ مِنْ قَبْلِكُمْ ، قَدْ كَفاكُمْ مَؤُونَهَ دُنْياكُمْ ، وَ حَثَّكُمْ عَلَي الشُّكْرِ ، وَ افْتَرَضَ مِنْ اءَلْسِنَتِكُمُ الذِّكْرَ ، وَ اءَوْصاكُمْ بِالتَّقْوَي ، وَ جَعَلَها مُنْتَهَي رِضاهُ وَ حاجَتَهُ مِنْ خَلْقِهِ . فَاتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي اءَنْتُمْ بِعَيْنِهِ ، وَ نَواصِيكُمْ بِيَدِهِ ، وَ تَقَلُّبُكُمْ فِي قَبْضَتِهِ ، إِنْ اءَسْرَرْتُمْ عَلِمَهُ ، وَ إِنْ اءَعْلَنْتُمْ كَتَبَهُ ، قَدْ وَكَّلَ بِذلِكَ حَفَظَهً كِرَاما ، لا يُسْقِطُونَ حَقَّا ، وَ لا يُثْبِتُونَ بَاطِلاً . وَ اعْلَمُوا اءَنَّهُ مَنْ يَتَّقِ اللّ هَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجا مِنَ الْفِتَنِ ، وَ نُورا مِنَ الظُّلَمِ وَ يُخَلِّدْهُ فِيمَا اشْتَهَتْ نَفْسُهُ ، وَ يُنْزِلْهُ مَنْزِلَ الْكَرامَهِ عِنْدَهُ فِي دارٍ اصْطَنَعَها لِنَفْسِهِ ، ظِلُّها عَرْشُهُ ، وَ نُورُها بَهْجَتُهُ ، وَ زُوَّارُها مَلائِكَتُهُ ، وَ رُفَقاؤُها رُسُلُهُ ، فَبادِرُوا الْمَعادَ ، وَ سابِقُوا الْآجالَ ، فَإِنَّ النَّاسَ يُوشِكُ اءَنْ يَنْقَطِعَ بِهِمُ الْاءَمَلُ ، وَ يَرْهَقُهُمُ الْاءَجَلُ ، وَ يُسَدُّ عَنْهُمْ بابُ التَّوْبَهِ ، فَقَدْ اءَصْبَحْتُمْ فِي مِثْلِ ما سَاءَلَ إِلَيْهِ الرَّجْعَهَ مَنْ كانَ قَبْلَكُمْ ، وَ اءَنْتُمْ بَنُو سَبِيلٍ عَلَي سَفَرٍ مِنْ دارٍ لَيْسَتْ بِدارِكُمْ ، وَ قَدْ اءُوذِنْتُمْ مِنْها بِالارْتِحالِ وَ اءُمِرْتُمْ فِيها بِالزَّادِ . وَ اعْلَمُوا اءَنَّهُ لَيْسَ لِهَذَا الْجِلْدِ الرَّقِيقِ صَبْرٌ عَلَي النَّارِ ، فَارْحَمُوا نُفُوسَكُمْ فَإِنَّكُمْ قَدْ جَرَّبْتُمُوها فِي مَصائِبِ الدُّنْيَا ، اءَفَرَاءَيْتُمْ جَزَعَ اءَحَدِكُمْ مِنَ الشَّوْكَهِ تُصِيبُهُ ، وَ الْعَثْرَهِ تُدْمِيهِ ، وَ الرَّمْضاءِ تُحْرِقُهُ ؟ فَكَيْفَ إِذا كانَ بَيْنَ طابَقَيْنِ مِنْ نارٍ ضَجِيعَ حَجَرٍ وَ قَرِينَ شَيْطانٍ ؟ اءَعَلِمْتُمْ اءَنَّ مالِكا إِذا غَضِبَ عَلَي النَّارِ حَطَمَ بَعْضُها بَعْضا لِغَضَبِهِ ، وَ إِذا زَجَرَها تَوَثَّبَتْ بَيْنَ اءَبْوابِها جَزَعا مِنْ زَجْرَتِهِ ؟! اءَيُّهَا الْيَفَنُ الْكَبِيرُ الَّذِي قَدْ لَهَزَهُ الْقَتِيرُ ! كَيْفَ اءَنْتَ إِذا الْتَحَمَتْ اءَطْواقُ النَّارِ بِعِظامِ الْاءَعْناقِ ، وَ نَشِبَتِ الْجَوامِعُ حَتَّي اءَكَلَتْ لُحُومَ السَّواعِدِ ؟ فَاللَّهَ اللَّهَ ، مَعْشَرَ الْعِبادِ ، وَ اءَنْتُمْ سالِمُونَ فِي الصِّحَّهِ قَبْلَ السُّقْمِ ، وَ فِي الْفُسْحَهِ قَبْلَ الضِّيقِ ، فَاسْعَوْا فِي فَكاكِ رِقابِكُمْ مِنْ قَبْلِ اءَنْ تُغْلَقَ رَهائِنُها ، اءَسْهِرُوا عُيُونَكُمْ ، وَ اءَضْمِرُوا بُطُونَكُمْ ، وَ اسْتَعْمِلُوا اءَقْدَامَكُمْ ، وَ اءَنْفِقُوا اءَمْوالَكُمْ ، وَ خُذُوا مِنْ اءَجْسادِكُمْ تَجُودُوا بِها عَلَي اءَنْفُسِكُمْ وَ لا تَبْخَلُوا بِهَا عَنْهَا ، فَقَدْ قالَ اللَّهُ سُبْحانَهُ : إِنْ تَنْصُرُوا اللّهَ يَنْصُرْكُمْ وَ يُثَبِّتْ اءَقْدامَكُمْ وَ قالَ تَعالَي : مَنْ ذَا الَّذِي يُقْرِضُ اللّهَ قَرْضا حَسَنا فَيُضاعِفَهُ لَهُ وَ لَهُ اءَجْرٌ كَرِيمٌ فَلَمْ يَسْتَنْصِرْكُمْ مِنْ ذُلِّ ، وَ لَمْ يَسْتَقْرِضْكُمْ مِنْ قُلِّ ، اسْتَنْصَرَكُمْ وَ لَهُ جُنُودُ السَّماواتِ وَ الْاءَرْضِ وَ هُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ ، وَ اسْتَقْرَضَكُمْ وَ لَهُ خَزائِنُ السَّماواتِ وَ الْاءَرْضِ وَ هُوَ الْغَنِيُّ الْحَمِيدُ ، وَ إِنَّمَا اءَرادَ اءَنْ يَبْلُوَكُمْ اءَيُّكُمْ اءَحْسَنُ عَمَلاً . فَبادِرُوا بِاءَعْمالِكُمْ تَكُونُوا مَعَ جِيرانِ اللَّهِ فِي دارِهِ ، رافَقَ بِهِمْ رُسُلَهُ ، وَ اءَزارَهُمْ مَلائِكَتَهُ ، وَ اءَكْرَمَ اءَسْماعَهُمْ اءَنْ تَسْمَعَ حَسِيسَ نارٍ اءَبَدا ، وَ صانَ اءَجْسادَهُمْ اءَنْ تَلْقَي لُغُوبا وَ نَصَبا ذلِكَ فَضْلُ اللّهِ يُؤْتِيهِ مَنْ يَشاءُ وَ اللّهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ ، اءَقُولُ ما تَسْمَعُونَ ، وَ اللّهُ الْمُسْتَعانُ عَلَي نَفْسِي وَ اءَنْفُسِكُمْ وَ هُوَ حَسْبُنا وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ . ﴿١﴾

ستايش خداوندي را كه شناخته است بي آنكه ديده شود . آفريدگار است بي آنكه او را رنجي رسد . موجودات را به قدرت خود بيافريد و به عزت و چيرگي خود هر مهتر گردنكش را بنده ساخت و بر همه بزرگان به جود و بخشش خود سروري يافت . اوست كه آفريدگان خود را در اين جهان جاي داد و پيامبران را بر جن و انس مبعوث فرمود ، تا پرده از چهره دنيا برگيرند و مردم را از بديها و سختيهايش بر حذر دارند ، و برايشان از دنيا مثلها آورند و ديدگانشان را به معايب آن بگشايند و بناگهان برايشان در آيند و سخني عبرت آميز گويند ، از دگرگونيهاي آن چون تندرستيهاي آن و بيماريهاي آن و حلال آن و حرام آن و آنچه خدا براي فرمانبرداران مهيا كرده و آنچه براي بزهكاران از بهشت و دوزخ و بزرگواري و خواري . ستايش مي كنيم او را ستايشي كه به ساحت قدس او منتهي گردد آنسان كه از بندگانش خواسته كه ستايشش كنند . براي هر چيز اندازه اي نهاد و هر اندازه را زماني مقرر داشت و هر زمان را در كتابي نوشت . از اين خطبه : قرآن فرمان دهنده است و بازدارنده . خاموش است و گويا . حجت خداست بر آفريدگانش كه براي آن از ايشان پيمان گرفته است و همه را در گرو آن قرار داده . خداي تعالي نور هدايت خود را به قرآن تمام كرده و دين خود را به قرآن كامل نموده است . جان پيامبر خود " صلي الله عليه و آله " را زماني بستد كه از رسانيدن احكام هدايت آميزش فراغت يافته بود . پس خداي سبحان را چنان بزرگ داريد كه او خود خويشتن را بزرگ داشته است . زيرا كه چيزي را از دين خويش بر شما پوشيده نداشته است . هيچ چيز نيست كه او را خشنود سازد يا سبب كراهت او گردد ، مگر براي آن نشاني روشن و آييني محكم آورد كه يا منعش كرده يا به سوي آن فراخوانده است . و سبب خشنودي و خشم او در آينده و گذشته يكي است . بدانيد كه او هر چيزي را كه بر پيشينيان ناپسند مي داشته از شما پسنديده ندارد و چيزي را كه از پيشينيان شما پسنديده مي داشته از شما ناپسند نداند . شما به راه روشن حق گام مي نهيد و همان سخنان كه مردان پيش از شما مي گفته اند بر زبان مي رانيد . خداوند هزينه دنياي شما را بر عهده گرفته است و به سپاسگزاري واداشته و ذكر خود را فريضه زبانها كرده است . شما را به پرهيزگاري سفارش كرده و آن را منتهاي خشنودي خود قرار داده و همين است آنچه از بندگان خود خواسته . پس ، از خداوندي كه همواره در نظر او هستيد و زمام اختيارتان به دست اوست و در قبضه قدرت اوست ، بترسيد . اگر در نهان كاري كنيد ، مي داندش و اگر به آشكارا كاري كنيد ، مي نويسدش و بر اين كار فرشتگاني گمارده است . نگهبانان و ارجمندان ، كه حقي را نانوشته نگذارند و چيزي را بيجا ثبت نكنند . بدانيد كه هر كه از خدا بترسد براي او راه بيرون شدني از فتنه ها قرار مي دهد و چراغي در تاريكيها و او را در آنچه ميل و خواست اوست جاويدان دارد و در نزد خود در منزل كرامت فرود آورد ، در سرايي كه خاص خود ساخته ، سايه اش عرش است و روشناييش اشراق نور خشنودي اوست و زايران آن فرشتگان او و دوستانش پيامبرانش هستند . به سوي معاد بشتابيد ، بر مرگها پيشي گيريد ، زيرا ، بسا مردم كه رشته آرزوهايشان گسسته گردد و اجل دريابدشان و در توبه به رويشان بسته ماند . شما همانند كساني هستيد كه پيش از شما از اين جهان رفته اند و از خدا مي خواهند كه آنان را به دنيا بازگرداند . شما مسافراني هستيد در سفر ، از خانه اي كه خانه شما نبوده است و اكنون بانگ رحيل سرداده اند كه گاه رفتن است . همراه خود توشه اي برداريد . بدانيد كه اين پوست ظريف را طاقت آتش دوزخ نيست . پس بر خود ترحم كنيد . شما توان خود را در برابر مصايب و سختيهاي اين جهاني سنجيده ايد ، آيا نديده ايد كه اگر خاري بر تن يكي از شما رود يا بلغزد و بيفتد و خونين شود يا با ريگ تفته بسوزانندش چه حالي خواهد داشت ؟ پس چگونه است حال او ، آنگاه كه ميان دو طبقه از آتش جاي گرفته ، همخوابه اش سنگ است و همنشين او شيطان ؟ آيا مي دانيد كه چون مالك دوزخ بر آتش خشم گيرد ، برخي از آن برخي ديگر را فرو كوبد و خرد كند ؟ و چون بر آن بانگ زند از هيبت آن فرياد برآورد و ميان درهاي دوزخ برجهد ؟ اي پير سالخورده كه ضعف پيريت از پاي درآورده ، چگونه اي آنگاه كه طوقهاي آتش به استخوانهاي گردنت بچسبد و غلها و زنجيرها گوشت ساعدانت را خورده باشند الله . الله . اي جماعت بندگان ، شما كه اكنون در تندرستي پيش از بيماري هستيد و در گشايش پيش از تنگي ، براي رهايي خود ، پيش از آنكه گردنها به گرو اعمال رود و رهايي ممكن نگردد بكوشيد . شب هنگام چشمان خود را بيدار داريد و شكمهاي خود را لاغر نماييد و قدمهاي خود به كار داريد و اموالتان را انفاق كنيد و از تنهايتان بگيريد و به جانهاي خود ببخشيد و در اين گرفتن و دادن بخل مورزيد . خداي سبحان فرمايد : " اگر خدا را ياري كنيد شما را ياري كند و پايداريتان خواهد بخشيد " 60 " و نيز گويد : " كيست كه خدا را قرض الحسنه دهد تا براي او دو چندانش كند و او را پاداشي نيكو باشد " 61 " اگر خدا از شما ياري مي خواهد نه از روي خوارمايگي است و اگر از شما وام مي خواهد نه به سبب بينوايي است . از شما ياري خواسته در حالي كه ، لشكرهاي آسمان و زمين از آن اوست و اوست پيروزمند و حكيم و از شما وام مي خواهد و حال آنكه ، خزاين آسمانها و زمين از آن اوست و بي نياز و ستوده است خداوند . مي خواهد شما را بيازمايد تا كداميك از شما به عمل ، بهتر از ديگران هستيد . پس به كارهاي نيك دست يازيد تا با همسايگان خدا در خانه خدا باشيد ، همانند كساني كه خدا پيامبرانش را رفيقان آنان كرده و ملايكه خود را به ديدارشان فرستاده و گوشهايشان را بدان گرامي داشته كه هرگز صداي آتش را نشنوند و تنهايشان را از رسيدن رنج و درد مصون داشته " اين بخشايشي است از جانب خدا كه به هر كه مي خواهد ارزانيش مي دارد ، كه خدا صاحب بخشايشي بزرگ است " 62 " مي گويم آنچه مي شنويد . از خداوند براي خود و شما ياري مي خواهم . او مرا بسنده است كه بهترين كارگزار است . ﴿١﴾