خطبه ها

و من خطبه له ع وَ انْقَادَتْ لَهُ الدُّنْيَا وَ الْآخِرَهُ بِاءَزِمَّتِها ، وَ قَذَفَتْ إِلَيْهِ السَّماواتُ وَ الْاءَرَضُونَ مَقالِيدَها ، وَ سَجَدَتْ لَهُ بِالْغُدُوِّ وَ الْآصالِ الْاءَشْجارُ النّاضِرَهُ ، وَ قَدَحَتْ لَهُ مِنْ قُضْبانِهَا النِّيرانَ الْمُضِيئَهَ ، وَ آتَتْ اءُكُلَها بِكَلِماتِهِ الثِّمارُ الْيانِعَهُ . مِنْهَا : وَ كِتابُ اللّهِ بَيْنَ اءَظْهُرِكُمْ ناطِقٌ لاَ يَعْيي لِسانُهُ ، وَ بَيْتٌ لا تُهْدَمُ اءَرْكانُهُ ، وَ عِزُّ لا تُهْزَمُ اءَعْوانُهُ . مِنْهَا : اءَرْسَلَهُ عَلَي حِينِ فَتْرَهٍ مِنَ الرُّسُلِ ، وَ تَنازُعٍ مِنَ الْاءَلْسُنِ ، فَقَفّي بِهِ الرُّسُلَ ، وَ خَتَمَ بِهِ الْوَحْيَ ، فَجاهَدَ فِي اللَّهِ الْمُدْبِرِينَ عَنْهُ ، وَ الْعادِلِينَ بِهِ . مِنْهَا : وَ إِنَّمَا الدُّنْيا مُنْتَهَي بَصَرِ الْاءَعْمَي ، لا يُبْصِرُ مِمَّا وَرَاءَها شَيْئا ، وَ الْبَصِيرُ يَنْفُذُها بَصَرُهُ ، وَ يَعْلَمُ اءَنَّ الدَّارَ وَراءَها فَالْبَصِيرُ مِنْها شاخِصٌ ، وَ الْاءَعْمَي إِلَيْها شاخِصٌ ، وَ الْبَصِيرُ مِنْها مُتَزَوِّدٌ ، وَ الْاءَعْمَي لَها مُتَزَوِّدٌ . مِنْهَا : وَ اعْلَمُوا اءَنَّهُ لَيْسَ مِنْ شَيْءٍ إِلاّ وَ يَكادُ صاحِبُهُ يَشْبَعُ مِنْهُ وَ يَمَلُّهُ إِلاّ الْحَياهَ ، فَإِنَّهُ لا يَجِدُ فِي الْمَوْتِ راحَهً ، وَ إِنَّما ذَلِكَ بِمَنْزِلَهِ الْحِكْمَهِ الَّتِي هِيَ حَياهٌ لِلْقَلْبِ الْمَيِّتِ ، وَ بَصَرٌ لِلْعَيْنِ الْعَمْياءِ ، وَ سَمْعٌ لِلْاءُذُنِ الصَّمَّاءِ ، وَ رِيُّ لِلظَّمْآنِ ، وَ فِيهَا الْغِنَي كُلُّهُ وَ السَّلامَهُ ، كِتابُ اللَّهِ تُبْصِرُونَ بِهِ ، وَ تَنْطِقُونَ بِهِ ، وَ تَسْمَعُونَ بِهِ ، وَ يَنْطِقُ بَعْضُهُ بِبَعْضٍ ، وَ يَشْهَدُ بَعْضُهُ عَلَي بَعْضٍ ، وَ لا يَخْتَلِفُ فِي اللَّهِ ، وَ لا يُخالِفُ بِصاحِبِهِ عَنِ اللَّهِ . قَدِ اصْطَلَحْتُمْ عَلَي الْغِلِّ فِيما بَيْنَكُمْ ، وَ نَبَتَ الْمَرْعَي عَلي دِمَنِكُمْ ، وَ تَصافَيْتُمْ عَلَي حُبِّ الْآمالِ ، وَ تَعادَيْتُمْ فِي كَسْبِ الْاءَمْوالِ ، لَقَدِ اسْتَهامَ بِكُمُ الْخَبِيثُ ، وَ تاهَ بِكُمُ الْغُرُورُ ، وَ اللَّهُ الْمُسْتَعانُ عَلَي نَفْسِي وَ اءَنْفُسِكُمْ . ﴿١﴾

هم دنيا و هم آخرت مطيع و منقاد خداوندند و زمامشان به دست اوست . آسمانها و زمينها ، كليدهاي خود را تسليم او نموده اند . درختان سبز و خرم هر بامداد و شامگاه در برابر او خاضع اند و براي او از شاخه هاي خود آتشهاي تابناك ، از گلها و ميوه ها ، مي افروزند و به فرمان او و مشيت اوست كه ميوه هاي رسيده به بار مي آورند . از اين خطبه : و كتاب خدا در ميان شماست ، گويايي است كه زبانش از گفتن در نمي ماند . سرايي است كه اركانش ويران نمي شود . پيروزمندي است كه يارانش به هزيمت نمي روند . و هم از اين خطبه : او را به هنگامي كه در ميان مردم پيامبراني نبود به رسالت فرستاد . مردم هر يك در كار دين سخني مي گفتند پس ، محمد " صلي اللّه عليه و آله " را در پي رسولان بفرستاد و وحي را بدو پايان بخشيد . او در راه خدا با كساني كه از خدا اعراض كرده بودند و نيز كساني كه برايش شريك و همانند قرار داده بودند ، جهاد كرد . و هم از اين خطبه : دنيا منتهاي ديده نابيناست ، كه نگاهش از آن درنمي گذرد و آنچه را ، كه در آن سوي آن است ، نمي بيند . آنكه اهل بصيرت است ، ديدگان گشوده و مي داند كه در آن سوي آن ، سراي آخرت است . اهل بصيرت از دنيا دل بر مي كند و آنكه ديده باطنش نابيناست ، از آن دل برنمي كند . بينا براي آخرت توشه برمي گيرد و نابينا براي زندگي دنيا . و هم از اين خطبه : بدانيد كه هر كه را هر چه باشد ، روزي از آن سير مي شود و ملول مي گردد . تنها زندگي است كه از آن سير نمي شود ، زيرا در مرگ ، راحت و آسودگي نمي يابد . و آن سخن حكمت است كه زندگي دل مرده است و بينايي ديده نابينا و شنوايي گوش ناشنوا و سيراب كردن است تشنه را و در همه آن بي نيازي است و سلامت . كتاب خداست ، كه به ياري آن حق را مي بينيد و مي گوييد و مي شنويد . برخي از آن ، برخي ديگر را تفسير مي كند و برخي از آن ، به برخي ديگر شهادت مي دهد . در دين خدا اختلاف ندارد و پيرو خود را از خدا منحرف نگرداند . شما در كينه وري ميان خود مصالحه كرده ايد . دوستيهايتان همانند گياهي است كه در پارگين مي رويد ، با ظاهري سبز و خرم و باطني بدبو و رنج آور ، اگر با يكديگر راه صفا و دوستي مي سپريد ، انگيزه آن دوستي ، آمال و آرزوهاست و اگر با يكديگر دشمني مي ورزيد به انگيزه گرد آوردن مال و خواسته است . شما را آن ناپاك ، " يعني شيطان " سرگردان ساخته و ، فريبش ، گمراه كرده است . خداوند است كه از او براي شما و براي خود ياري توانم خواست . ﴿١﴾