اما بعد . اي مردم ، من چشمان فتنه را بركندم و جز من كسي را دل اين كار نبود . و اين در زماني بود كه آشوب آن ، جهان را تيره و تار كرده بود و گزند آن همه را رسيده بود . اكنون ، پيش از آنكه مرا نيابيد ، هر چه خواهيد از من بپرسيد . سوگند به آنكه جان من در قبضه قدرت اوست ، از هر واقعه اي كه از اين زمان تا روز قيامت اتفاق مي افتد ، اگر از من بپرسيد شما را پاسخ خواهم داد و نيز از آن گروه كه صد كس را هدايت كنند و صد كس را گمراه ، خبر مي دهم . و مي گويم كه دعوت كننده آنها كيست و پيشروشان كيست و رهبرشان كدام است . و مي گويم كه اشتران خود را به كجا مي خوابانند و در كجا بار مي گشايند و كدام يك از آنان كشته مي شود و كدام يك خود مي ميرد . اگر من در ميان شما نباشم و دشواريها و حوادث ناگوار بر شما فرود آيد ، بسياري از پرسندگان سر در جيب حيرت فرو كنند و بسياري از پاسخ دهندگان از پاسخ عاجز آيند . و اين به هنگامي است كه جنگها در ميان شما به دراز كشد و لهيب آن افروخته گردد و جهان بر شما تنگ شود ، روزهاي بلا و مصيبتتان به دراز كشد . تا آنگاه ، كه خدا آن گروه از نيكوكاران را ، كه در ميان شما باقي مانده اند ، پيروزي دهد . هنگامي كه فتنه ها روي درآمدن دارند ، حق و باطل به هم آميخته شود و ، چون بازگردند ، حقيقت آشكار شود . به هنگام روي آوردن ، ناشناخته اند و چون بازگردند ، شناخته آيند . فتنه ها چون بادها در گردش اند . به شهري مي رسند و از شهري مي گذرند . آگاه باشيد ، كه ترسناكترين فتنه ها ، فتنه بني اميه است كه مي ترسم گرفتار آن گرديد . فتنه بني اميه فتنه اي است كور و تاريك . فرمانرواييش همه را در برگيرد ولي گزندش گروهي خاص را رسد . هركس آن فتنه را ببينند گزندش به او رسد و آنكه نبيندش از گزندش بركنار ماند . به خدا سوگند پس از من بني اميه را فرمانرواياني نابكار خواهيد يافت . چون ماده شتري پير و بدخو كه به هنگام دوشيدن به دهان گاز گيرد و دستها بر زمين كوبد و لگد اندازد و نگذارد كسي شيرش را بدوشد . بني اميه در ميان شما همواره چنين باشند ، و در ميان شما باقي نگذارند ، مگر كسي كه به حالشان سودمند بود يا دست كم زياني از او نزايد . بلا و فتنه اين قوم در ميان شما بر دوام بود تا انتقام گرفتن شما از يكي از ايشان چونان انتقام گرفتن برده اي از صاحبش شود ، يا تابعي از متبوعش . فتنه و فساد بني اميه را ، كه به سراغ شما مي آيد ، چهره اي است زشت و هول انگيز ، شيوه كارش به شيوه زمان جاهليت ماند . نه نور هدايتي در آن پديدار است و نه نشانه اي از راه حق در آن ديده شود و ما اهل بيت از گناه آن فتنه ها بدوريم و نتوانيم از دعوت كنندگان باشيم . سرانجام ، خداوند آن فتنه ها را از شما دور گرداند ، چون دور كردن پوست از تن حيوان ، به دست كسي كه بني اميه را به خواري و مذلت افكند و بقهر از تخت فرمانروايي به زير كشد و شرنگ مرگ به جانشان ريزد و جز به زبان شمشير با آنان سخن نگويد و جز پلاس خوف بر آنان نپوشاند . در اين حال ، قريش دوست دارد كه دنيا را و ، هر چه در آن هست ، بدهد و يك بار مرا ببيند ، هر چند ، زماني كوتاه بود ، تا آنچه را امروز برخي از آن را از ايشان مي طلبم و نمي دهند ، همه اش را يكباره به من تسليم كنند . نهج البلاغه - خطبه هاي حضرت عليه السلام نهج البلاغه - خطبه هاي حضرت عليه السلام ﴿١﴾